การตรวจจับความผิดปกติของใบหญ้าเอ็นยืด (Plantago majorjor L.) ในการเพาะปลูกด้วยการประมวลผลภาพ - ยอดใจเพ็ชร อนุสรณ์; สุวรรณ ประภาส; หงส์ทอง ทักษ์; ศรีทะแก้ว ประกาศิต; บุญทาศรี กาญจนา; ทิพย์ประเสริฐ วิเชษฐ (วารสารวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีสู่ชุมชน, 2026)
งานวิจัยนี้นำเสนอระเบียบวิธีสำหรับการตรวจจับความผิดปกติของใบหญ้าเอ็นยืด (Plantago major L.) ภายใต้บริบทการเพาะปลูก โดยบูรณาการการประมวลผลภาพร่วมกับการเรียนรู้เชิงลึก กระบวนการดำเนินงานประกอบด้วยการเก็บรวบรวมภาพใบจากสภาพแวดล้อมจริง การปรับปรุงคุณภาพภาพและการจัดเตรียมชุดข้อมูล การกำหนดป้ายกำกับ (Annotation) และการฝึกแบบจำลองตรวจจับวัตถุ YOLOv8 เพื่อใช้ตรวจจับและจำแนกความผิดปกติของใบเป็น 3 กลุ่ม ได้แก่ ใบเหลือง ใบมีร่องรอยการถูกทำลายจากแมลง และใบเป็นรู นอกจากนี้ ได้พัฒนาและนำเสนอระบบต้นแบบในรูปแบบเว็บแอปพลิเคชัน เพื่อรองรับการส่งภาพเข้าสู่ระบบและแสดงผลการตรวจจับในลักษณะเกือบเวลาจริง (Near real-time) ผลการทดสอบแสดงว่าแบบจำลองสามารถจำแนกความผิดปกติได้อย่างมีประสิทธิภาพ โดยให้ค่า mAP@0.5 เท่ากับ 0.95 แนวทางที่นำเสนอมีศักยภาพในการสนับสนุนการเฝ้าระวังสุขภาพพืชและลดภาระการตรวจสอบด้วยแรงงาน ทั้งนี้ ผลลัพธ์ของระบบมุ่งเน้นการคัดกรองความผิดปกติจากอาการที่ปรากฏบนใบในระดับอาการ (Symptom-level) และมิได้มีวัตถุประสงค์เพื่อยืนยันโรคหรือสาเหตุเชิงวินิจฉัยของความผิดปกติ