การชุบมุ้งด้วยสารเคมีควบคุมยุงพาหะนำโรคไข้มาลาเรีย

บทคัดย่อ

ปัจจุบันมาตรการควบคุมยุงพาหะนำโรคไข้มาลาเรียในพื้นที่แพร่เชื้อมาลาเรียของประเทศไทย มี 3 มาตรการหลักคือ ใช้มุ้งชุบสารเคมีเป็นมาตรการหลักอันดับแรก หากไม่สามารถ ดำเนินการชุบมุ้งด้วยสารเคมีในพื้นที่ดังกล่าวได้ ให้แจกมุ้งชุบสารเคมีแบบออกฤทธิ์ยาวนานเป็นอันดับที่สอง และหากไม่สามารถดำเนินการได้ทั้งสองวิธีการที่กล่าวมา ให้ดำเนินการพ่นสารเคมี แบบมีฤทธิ์ตกค้างบนผนังบ้านเป็นลำดับที่สาม การชุบมุ้งด้วย สารเคมีจะดำเนินการในพื้นที่แพร่เชื้อไข้มาลาเรีย (A1) พื้นที่ ที่การแพร่เชื้อหยุดยั้งแต่ยังไม่ครบ 3 ปี (A2) และพื้นที่ไม่มีการแพร่เชื้อ (B) ที่ได้ยืนยันผลการสอบสวนแหล่งแพร่เชื้อว่าเป็นแหล่ง แพร่เชื้อใหม่ การชุบมุ้งด้วยสารเคมีในพื้นที่ดังกล่าว ดำเนินการ ให้ครอบคลุมได้ไม่น้อยกว่าร้อยละ 90 หลังคาเรือน และให้มีอัตรา การใช้มุ้งชุบสารเคมี อย่างน้อย 1 หลังต่อ 2 คน

การชุบมุ้งด้วยสารเคมีจะใช้สารเคมีในปริมาณน้อย ไม่ทำให้เกิดการตกค้างในสภาพธรรมชาติและไม่สูญเสียสารเคมีสารเคมีส่วนใหญ่ที่ใช้สำหรับชุบมุ้ง นอกจากจะมีคุณสมบัติในการ ฆ่ายุงที่มาสัมผัสมุ่งแล้ว ยังมีคุณสมบัติในการไล่ยุงไม่ให้เข้ามา ในบริเวณนั้นด้วย สารเคมีที่ใช้มุ้งชุบจะเป็นสารที่มีความปลอดภัยสูง ต่อสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม และเป็นสารในรูปแบบสูตรที่สามารถ ละลายน้ำได้ดี ไม่มีไอระเหยที่ทําให้เกิดการระคายเคืองต่อผู้ใช้ และผู้ชุบมุ้ง ปัจจุบันสารเคมีที่นำมาใช้ชุบมุ้งจะเป็นสารเคมีในกลุ่มไพรีทรอยด์สังเคราะห์ เช่น เดลต้ามิทริน (deltamethrin) เพอร์มิทริน (permethrin) และอัลฟ่าไซเปอร์มิทริน (alpha -Cypermethrin) เป็นต้น

การชุบมุ้งด้วยสารเคมีควรดำเนินการโดยเจ้าหน้าที่ ที่ปฏิบัติงานด้านการควบคุมยุงพาหะนำโรคที่มีความเชี่ยวชาญเพื่อความปลอดภัยจากสารเคมี และได้มุ้งชุบสารเคมีที่มีคุณภาพในการป้องกันยุง อย่างไรก็ตาม บุคคลทั่วไปสามารถทำการชุบมุ้ง ด้วยสารเคมีได้ด้วยตนเอง โดยรับการสนับสนุนสารเคมีจาก หน่วยงานของภาครัฐ แต่การชุบมุ้งด้วยสารเคมีจะต้องอยู่ภายใต้ การกำกับของเจ้าหน้าที่ผู้ที่มีความเชี่ยวชาญ หรือผ่านการฝึกอบรม วิธีการชุบมุ้งจากผู้เชี่ยวชาญ ดังนั้นเพื่อให้บุคคลทั่วไปสามารถชุบมุ้งด้วยสารเคมีที่มีประสิทธิภาพในการป้องกันยุงพาหะนำโรคไข้มาลาเรีย จึงได้จัดทำเอกสารฉบับนี้ขึ้น สําหรับเจ้าหน้าที่สาธารณสุข เจ้าหน้าที่ของรัฐที่ปฏิบัติในพื้นที่แพร่เชื้อมาลาเรีย และอาสาสมัครสาธารณสุขในพื้นที่ สามารถชุบมุ้งด้วยสารเคมีได้ด้วยตนเอง