แนวทางการบริหารแบบมีส่วนร่วมระหว่างสถาบันการศึกษากับองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นเพื่อการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมชุมชนอย่างยั่งยืน
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมชุมชนอย่างยั่งยืน เป็นการดำเนินงานเชิงระบบสังคม-นิเวศ ที่การให้ความรู้เพียงอย่างเดียวและความร่วมมือแบบผิวเผินไม่อาจไขแก้ได้ บทความเชิงมโนทัศน์นี้จึงวิเคราะห์ช่องว่างของการมีส่วนร่วมและข้อมูลวิทยาศาสตร์สู่นโยบาย ด้วยความร่วมมือระหว่างมหาวิทยาลัยกับโรงเรียนด้านการตรวจสอบคุณภาพสิ่งแวดล้อม จากนั้นเสนอข้อเสนอเชิงนโยบายต่อองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น โดยสังเคราะห์วรรณกรรมเชิงบูรณาการด้านการบริหารแบบมีส่วนร่วม ตัวชี้วัดและเทคโนโลยีการตรวจวัดสิ่งแวดล้อม และการศึกษาเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืน โดยมีกระบวนการ 3 ขั้น คือ การร่วมกำหนดกรอบการประเมินสิ่งแวดล้อม การร่วมตรวจคุณภาพสิ่งแวดล้อม เช่น คุณภาพน้ำ PM2.5 NDVI และการบูรณาการข้อมูลสู่การบริหารแบบมีส่วนร่วมโดยมีสถานศึกษาเป็นสถาบันเชื่อมและองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นเป็นกลไกนำไปสู่นโยบาย บทความสรุปว่าการนำข้อมูลวิทยาศาสตร์บูรณาการกับการบริหารแบบมีส่วนร่วมเป็นเงื่อนไขพื้นฐานของการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมท้องถิ่นที่ยั่งยืน
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
##default.contextSettings.thaijo.licenseTerms##เอกสารอ้างอิง
พระราชบัญญัติป่าชุมชน พุทธศักราช 2562. (2562, 29 พฤษภาคม). ราชกิจจานุเบกษา. เล่ม 136 ตอนที่ 71 ก. หน้า 71-104. ราชกิจจา.
มูลนิธิสืบนาคะเสถียร. (2568). สถานการณ์ป่าไม้ประเทศไทย ปี 2567. มูลนิธิสืบนาคะเสถียร. สืบค้นเมื่อ 1 มิถุนายน 2569, จาก https://www.seub.or.th/bloging/work/2025-85/
Al-khamaiseh, R. A. M., Bailey, R. P., and Jarvis, A. (2025). Definitions of sustainable leadership in education: A systematic review and analysis. Journal of Research on Leadership Education, 20(3), 280-297. https://doi.org/10.1177/19427751241283029
Arnstein, S. R. (1969). A ladder of citizen participation. Journal of the American Institute of Planners, 35(4), 216-224. https://doi.org/10.1080/01944366908977225
Emerson, K., Nabatchi, T., and Balogh, S. (2012). An integrative framework for collaborative governance. Journal of Public Administration Research and Theory, 22(1), 1-29. https://doi.org/10.1093/jopart/mur011
Folke, C. (2006). Resilience: The emergence of a perspective for social-ecological systems analyses. Global Environmental Change, 16(3), 253-267. https://doi.org/10.1016/j.gloenvcha.2006.04.002
Food and Agriculture Organization of the United Nations. (2020). Global forest resources assessment 2020: Main report. FAO. https://doi.org/10.4060/ca9825en
Holst, J. (2023). Towards coherence on sustainability in education: A systematic review of Whole Institution Approaches. Sustainability Science, 18(2), 1015-1030. https://doi.org/10.1007/s11625-022-01226-8
IPBES. (2019). Global assessment report on biodiversity and ecosystem services of the Intergovernmental Science-Policy Platform on Biodiversity and Ecosystem Services. IPBES Secretariat.
Iqbal, Q., and Piwowar-Sulej, K. (2022). Sustainable leadership in higher education institutions: Social innovation as a mechanism. International Journal of Sustainability in Higher Education, 23(8), 1-20. https://doi.org/10.1108/IJSHE-04-2021-0162
Jaakkola, E. (2020). Designing conceptual articles: Four approaches. AMS Review, 10(1-2), 18-26. https://doi.org/10.1007/s13162-020-00161-0
Lang, D. J., Wiek, A., Bergmann, M., Stauffacher, M., Martens, P., Moll, P., Swilling, M., and Thomas, C. J. (2012). Transdisciplinary research in sustainability science: Practice, principles, and challenges. Sustainability Science, 7(S1), 25-43. https://doi.org/10.1007/s11625-011-0149-x
Magurran, A. E. (2004). Measuring biological diversity. Blackwell Publishing.
Mandeville, C. P., Nilsen, E. B., Herfindal, I., and Finstad, A. G. (2023). Participatory monitoring drives biodiversity knowledge in global protected areas. Communications Earth & Environment, 4(1), Article 240. https://doi.org/10.1038/s43247-023-00906-2
Millennium Ecosystem Assessment. (2005). Ecosystems and human well-being: Synthesis. Island Press.
Morawska, L., Thai, P. K., Liu, X., Asumadu-Sakyi, A., Ayoko, G., Bartonova, A., Bedini, A., Chai, F., Christensen, B., Dunbabin, M., Gao, J., Hagler, G. S. W., Jayaratne, R., Kumar, P., Lau, A. K. H., Louie, P. K. K., Mazaheri, M., Ning, Z., Motta, N., . . . Williams, R. (2018). Applications of low-cost sensing technologies for air quality monitoring and exposure assessment: How far have they gone?. Environment International, 116, 286-299. https://doi.org/10.1016/j.envint.2018.04.018
Norström, A. V., Cvitanovic, C., Löf, M. F., West, S., Wyborn, C., Balvanera, P., Bednarek, A. T., Bennett, E. M., Biggs, R., de Bremond, A., Campbell, B. M., Canadell, J. G., Carpenter, S. R., Folke, C., Fulton, E. A., Gaffney, O., Gelcich, S., Jouffray, J.-B., Leach, M., . . . Österblom, H. (2020). Principles for knowledge co-production in sustainability research. Nature Sustainability, 3(3), 182-190. https://doi.org/10.1038/s41893-019-0448-2
Ostrom, E. (2009). A general framework for analyzing sustainability of social-ecological systems. Science, 325(5939), 419-422. https://doi.org/10.1126/science.1172133
Pettorelli, N., Vik, J. O., Mysterud, A., Gaillard, J. M., Tucker, C. J., and Stenseth, N. C. (2005). Using the satellite-derived NDVI to assess ecological responses to environmental change. Trends in Ecology & Evolution, 20(9), 503-510. https://doi.org/10.1016/j.tree.2005.05.011
Reed, M. S. (2008). Stakeholder participation for environmental management: A literature review. Biological Conservation, 141(10), 2417-2431. https://doi.org/10.1016/j.biocon.2008.07.014
Snyder, H. (2019). Literature review as a research methodology: An overview and guidelines. Journal of Business Research, 104, 333-339. https://doi.org/10.1016/j.jbusres.2019.07.039
UNESCO. (2020). Education for sustainable development: A roadmap. Retrieved June 1, 2026, from https://doi.org/10.54675/YFRE1448
