การพัฒนาขีดความสามารถและหนุนเสริมเกษตรกรโดยใช้เทคโนโลยี ของกลุ่มข้าวภูเขาไฟ บ้านโคกเมือง ตำบลจรเข้มาก อำเภอประโคนชัย จังหวัดบุรีรัมย์
Main Article Content
บทคัดย่อ
งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาศักยภาพของเกษตรกรกลุ่มข้าวภูเขาไฟบ้านโคกเมือง ตำบลจรเข้มาก อำเภอประโคนชัย 2) เพื่อการพัฒนาขีดความสามารถและหนุนเสริมเกษตรกรโดยใช้เทคโนโลยี ของกลุ่มข้าวภูเขาไฟ บ้านโคกเมือง ตำบลจรเข้มาก ผลการวิจัยพบว่า ศักยภาพของเกษตรกรกลุ่มข้าวภูเขาไฟบ้านโคกเมือง สามารถวิเคราะห์ปัญหาจากการจัดเวทีมี 4 ด้าน ได้แก่ ด้านต้นทุนการผลิต ด้านการบริหารจัดการ ด้านกรรมวิธีการผลิต ด้านการตลาดและการแปรรูป ส่วนผลการพัฒนาขีดความสามารถนำเทคโนโลยีเข้ามาช่วยพัฒนาศักยภาพและหนุนเสริมเกษตรกรกลุ่ม โดยการออกแบบเครื่องคัดแยกสิ่งเจือปนเมล็ดพันธุ์ข้าว พบว่า เครื่องมีน้ำหนักลดลงทำให้การเคลื่อนย้ายง่าย ถอดทำความสะอาดได้ง่าย วิธีการใช้งานไม่ซับซ้อน เหมาะสำหรับใช้ในครัวเรือนและชุมชนขนาดเล็ก ต้นทุนในการผลิต 9,800 บาท ต่ำกว่าท้องตลาด คิดเป็นร้อยละ 40.83 ในส่วนการคัดแยกสิ่งเจือปนเมล็ดพันธุ์ข้าว ใน 1 วัน ปริมาณเมล็ดพันธุ์ที่คัดได้จะอยู่ที่ 2,128.56 กิโลกรัมต่อวัน ทำการทดสอบเครื่อง 5 ครั้ง ด้วยเมล็ดพันธุ์ข้าวเปลือกน้ำหนัก 10 กิโลกรัม จะได้ข้าวสมบูรณ์เฉลี่ย 9.77 กิโลกรัม คิดเป็น 97.7% และมีสิ่งเจือปนเฉลี่ย ได้แก่ สิ่งเจือปนขนาดใหญ่ 0.02 กิโลกรัม คิดเป็น 0.2% เมล็ดดอกหญ้า 0.05 กิโลกรัม คิดเป็น 0.5% ฝุ่น/ข้าวลีบ 0.16 กิโลกรัม คิดเป็น 1.6% โดยเวลาเฉลี่ยที่ใช้ 2.03 นาทีต่อ 10 กิโลกรัม ซึ่งจะเห็นได้ว่าการพัฒนาขีดความสามารถและหนุนเสริมเกษตรกรกลุ่ม โดยใช้เทคโนโลยีเข้ามาช่วยทำให้เกษตรกรได้ผลผลิตที่มีคุณภาพในปริมาณที่เพิ่มสูงขึ้นได้ร้อยละ 5 นอกจากนี้ทำให้เกิดการสร้างหลักสูตรในการพัฒนาขีดความสามารถและหนุนเสริมศักยภาพให้เกษตรกร 1 หลักสูตร ได้แก่ คู่มือหลักสูตรการปฏิบัติงานเครื่องคัดแยกสิ่งเจือปนเมล็ดพันธุ์ข้าว ซึ่งหลังการถ่ายทอดเทคโนโลยีนี้แล้วพบว่า เกษตรกรกลุ่มข้าวภูเขาไฟบ้านโคกเมือง สามารถใช้เครื่องและเรียนรู้หลักการใช้เครื่องในชุมชนได้ และมีความพึงพอใจร้อยละ 90
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
##default.contextSettings.thaijo.licenseTerms##เอกสารอ้างอิง
ฐิติพงศ์ ไชยองค์การ. (2552) การพัฒนาขีดความสามารถการบริหารจัดการฟาร์มสัตว์น้ำ : กรณีศึกษา อำเภอพาน จังหวัดเชียงราย. เชียงใหม่ : มหาวิทยาลัยแม่โจ้.
ณฤดล ผอูนรัตน์ และวรวรรธน์ นกน้อย. (2559). การศึกษาและพัฒนาเครื่องคัดข้าวพันธุ์คุณภาพสำหรับโรงสีสำหรับชุมชน. รายงานผลโครงงานวิศวกรรมเกษตร ภาควิชาวิศวกรรมเกษตร คณะวิศวกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ วิทยาเขตกำแพงแสน.
มัทนา บำรุงเชื้อ. (2555). แนวทางการดำเนินงานยกระดับกลุ่มออมทรัพย์เพื่อการผลิตในอำเภอลานกระบือจังหวัดกำแพงเพชร. วิทยานิพนธ์รัฐประศาสนศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชารัฐประศาสนศาสตร์ บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยราชภัฏกำแพงเพชร.
รุ่งเรือง งาหอม, จินดาพร สืบขำเพชร, ชลาวัล วรรณทอง, ชาติชาย ศรีษะนอก และเรวัชณ์ มัชฌิกะ (2562). การศึกษาข้อมูลและกลไกเพื่อขึ้นทะเบียนสิ่งบ่งชี้ทางภูมิศาสตร์ข้าวหอมมะลิดินภูเขาไฟ. กรุงเทพฯ : สำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (สกสว.).
ราชภัฏบุรีรัมย์, มหาวิทยาลัย. (2563). คู่มือปฏิบัติงานและแผนการควบคุมตรวจสอบสำหรับสมาชิกผู้ขอใช้สิ่งบ่งชี้ทางภูมิศาสตร์. บุรีรัมย์ : มหาวิทยาลัยราชภัฏบุรีรัมย์.
รพีพรรณ เหล็กหมื่นไวย. (2562, กรกฎาคม-ธันวาคม). การศึกษาความเป็นไปได้ในการใช้เครื่องทำความสะอาดเมล็ดพันธุ์ข้าวในครัวเรือน. วารสารบริหารธุรกิจอุตสาหกรรม, 1(2), 36-46.
วรัญญู ทิพย์โพธิ์, กิตติคุณ นิมิตแสงเทียน และปานจิต ศรีสวัสดิ์. (2562, มกราคม-มิถุนายน). การพัฒนาขีดความสามารถทางเทคโนโลยีและนวัตกรรมการผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวในพื้นที่จังหวัดอุบลราชธานี. วารสารบริหารธรุกิจเทคโนโลยีมหานคร, 16(2), 51-67.
ส้มเกลี้ยง สืบวัน. (2562, มิถุนายน 20). ประธานโฮมสเตย์บ้านโคกเมือง, ตำบลจระเข้มาก อำเภอประโคนชัย จังหวัดบุรีรัมย์. สัมภาษณ์.