ผลของการใช้ความเย็นเฉียบพลันร่วมกับการเคลือบผิวด้วยเจลว่านหางจระเข้ ต่อคุณภาพหลังการเก็บเกี่ยวของผลมะนาว

Main Article Content

วุฒิรัตน์ พัฒนิบูลย์

บทคัดย่อ

งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาผลของการใช้เทคนิคให้ความเย็นเฉียบพลัน (CST) ร่วมกับการใช้เจลว่านหางจระเข้ (AV) ที่ความเข้มข้น 0 50 และ 100 เปอร์เซ็นต์ เคลือบผิวผลิตผลมะนาว เปรียบเทียบกับผลิตผลที่ไม่ใช้เทคนิคให้ความเย็นเฉียบพลัน (NCST) ซึ่งบรรจุในถาดโฟมหุ้มด้วยฟิล์มพลาสติกชนิดพอลิไวนิลคลอไรด์ (PVC) ก่อนเก็บรักษาที่อุณหภูมิ 12.5 องศาเซลเซียส ความชื้นสัมพัทธ์ 77.9 เปอร์เซ็นต์ ต่อการเปลี่ยนแปลงคุณภาพหลังการเก็บเกี่ยวและอายุการเก็บรักษาผลิตผลมะนาว โดยจัดหน่วยทดลองแบบแฟคทอเรียลในแผนการทดลองแบบสุ่มสมบูรณ์ พบว่า มะนาวที่เคลือบผิวด้วยเจลว่านหางจระเข้ทั้งสองความเข้มข้น (AV50 และ AV100) มีเปอร์เซ็นต์การสูญเสียน้ำหนักน้อยกว่ามะนาวที่ไม่เคลือบผิว (AV0) ในช่วงอายุการเก็บรักษาที่ 12-24 วัน โดยมีค่าเฉลี่ยสูงสุด 2.36 2.34 และ 3.13 เปอร์เซ็นต์ ตามลำดับ  และสามารถชะลอการเปลี่ยนเป็นสีเหลืองของผิวได้  โดยค่าเฉดสี (hue angle) ของมะนาวที่เคลือบผิวมีค่าเฉลี่ยสูงกว่ามะนาวที่ไม่เคลือบผิวอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p≤0.05) ซึ่งในวันสุดท้ายของการทดลอง มีค่าเฉดสีเฉลี่ย 111.97 111.98 และ 107.66 ตามลำดับ ส่วนการเปลี่ยนแปลงปริมาณคลอโรฟิลล์ แคโรทีนอยด์ ของแข็งที่ละลายน้ำได้ กรดที่ไทเทรตได้ และความแน่นเนื้อ ไม่มีความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p>0.05) ทั้งนี้การเคลือบผิวมะนาวด้วยเจลว่านหางจระเข้ทั้งสองความเข้มข้นสามารถยืดอายุการเก็บรักษาได้เฉลี่ย 21.5-22 วัน ซึ่งมากกว่าผลิตผลที่ไม่ทำการเคลือบผิวประมาณ 1 สัปดาห์  สำหรับปัจจัยด้านการให้ความเย็นเฉียบพลัน  พบว่าไม่มีผลต่อการชะลอการเปลี่ยนแปลงคุณภาพและอายุการเก็บรักษาผลิตผลมะนาวอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p>0.05)

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
พัฒนิบูลย์ ว. (2026). ผลของการใช้ความเย็นเฉียบพลันร่วมกับการเคลือบผิวด้วยเจลว่านหางจระเข้ ต่อคุณภาพหลังการเก็บเกี่ยวของผลมะนาว. สักทอง : วารสารวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี (สทวท.), 11(1), 43–53. สืบค้น จาก https://li02.tci-thaijo.org/index.php/gts/article/view/1973
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

จริงแท้ ศิริพานิชย์. (2549). ชีววิทยาหลังการเก็บเกี่ยวและการวายของพืช. นครปฐม : ศูนย์ส่งเสริมและฝึกอบรมการเกษตรแห่งชาติ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ วิทยาเขตกำแพงแสน.

ชมพูนุช บัวเผื่อน. (2559). ผลของสารเคลือบผิวว่านหางจระเข้และสารควบคุมการเจริญเติบโตบางชนิดต่อการยืดอายุการเก็บรักษาของผลมะนาวแป้น. วิทยานิพนธ์วิทยาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาพืชศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์.

สำนักงานสถิติการเกษตร. (2566). มะนาว : ร้อยละและปริมาณการขายผลผลิตเป็นรายเดือน ระดับประเทศ ปี 2566. [Online]. Available : https://www.oae.go.th/ view/1/ตารางแสดงรายละเอียดมะนาว/TH-TH#. [2007, June 18].

Arowa, K.A., Williams, J.O., Adetunji, C.O., Fawole, O.B., Afolayan, S.S., Olaleye, O.O., Adetunji J.B. & Ogundele. B.A., (2013). Effects of Aloe Vera Coating on Quality Characteristics of Oranges Stores Under Cold Storage. Greener Journal of Agricultural Sciences, 3(1), 039-047.

Arpaia, M.L. & Kader, A.A. (1999). Lime : Recommendations for Maintaining Postharvest Quality. [Online]. Available : http://ucanr.edu/sites/Postharvest_Technology_ Center_/Commodity_Resources/Fact_Sheets/Datastores/Vegetables_English/?uid=19&ds=799 [2019, August 1].

Baldwin, E.A., Burns, J.K., Kazokas, W., Brecht, J.K., Hagenmaier, R.D., Bender, R.J. & Pesis, E. (1999). Effect of two edible coatings with different permeability characteristics on mango (Mangifera indica L.) ripening during storage. Postharvest Biology Technology, 17(3), 215-226.

Buapuean, C. (2016). Effects of aloe vera coating and plant growth regulators on storage life prolonging of lime (Citrus aurantifolia swingle cv.Pan). MS Thesis, Prince of Songkla University, Songkla. [in Thai]

Chen, J., Liu, X., Li, F., Li, Y. & Yuan, D. (2017). Cold shock treatment extends shelf life of naturally ripened or ethylene-ripened avocado fruits. PLoS One, 12(12).

Cubells-Martinez, X., Alonso, J.M., Sanchez-Ballesta, M.T. & Granell, A. (1999). Ethylene Perception and Response in Citrus Fruit. Biology and Biotechnology of the Plant Hormone Ethylene II, Springer, Dordrecht, 137-143.

El–Abbasy, U.K., Mohamed, E.M., El-Aidy, A.A., Mohamed, M.A.A. & Abd El–Khalek, A.F. (2013). 1-Methtlcyclopropene (1–MCP) and Quality of Eureka Lemon Fruits During Cold Storage. Hortscience Journal of Suez Canal University, 1, 211-215.

Farag, K.M. & Negy, N.M.N. (2017). Effects of Postharvest- Cold Shock and Some Safe Treatment on Carotene Development in “Nova” Tangerines. Journal of Plant Production, 8(9), 917-922.

Khamsee, Y. (1996). Postharvest Physiology of Horticultural Produce. Chiangmai : Department of Postharvest Technology, Faculty of Engineering and Agro Industry, Maejo University. [in Thai]

Rehman, M.A., Asi, M.R., Hameed, A. & Bourquin, L.D. (2020). Effects of Postharvest Application of Aloe Vera Gel on Ahelf Life, Activities of Anti–Oxidative Enzymes, and Quality of ‘Gola’ Guava Fruit. Foods, 9(10), 1361.

Whitham, F.H., Blaydes, D.F. & Devlin, R.M. (1971). Experiments in plant physiology. New York : Van Nostrand Reinhold.

Zhang, N., Zhao, Y., Aiqiang, C. & Haijiao, Y. (2013). Effect of Two-Temperature Cold Shock Treatment on Quality and Physiology of Cucumber and Its Heat Transfer Characteristic. Transactions of the Chinese Society of Agricultural Engineering, 29(1), 259-264.