ผลของสารฮิวมิกร่วมกับปุ๋ยไนโตรเจนต่อผลผลิตผักบุ้งจีนและสัมประสิทธิ์การปลดปล่อยไนโตรเจนในดิน
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาผลของการใช้สารฮิวมิกร่วมกับปุ๋ยไนโตรเจนต่อการเจริญเติบโต และผลผลิตผักบุ้งจีน นอกจากนี้ยังเพื่อศึกษาผลที่เกิดต่อการเปลี่ยนแปลงของค่าสัมประสิทธิ์การปลดปล่อยไนโตรเจนในดิน โดยวางแผนการทดลองแบบสุ่มสมบูรณ์ จำนวน 3 ซ้ำ 5 ตำรับทดลอง ดังนี้ 1) ไม่ใส่สารฮิวมิกและปุ๋ยไนโตรเจน (ควบคุม) 2) ใส่สารฮิวมิกอัตรา 0.5 กรัมร่วมกับปุ๋ยยูเรียอัตรา 0.4 กรัมต่อกระบะทดลอง (HA0.50+Urea0.40) 3) ใส่สารฮิวมิกอัตรา 1.0 กรัมร่วมกับปุ๋ยยูเรียอัตรา 0.4 กรัมต่อกระบะทดลอง (HA1.00+Urea0.40) 4) ใส่สารฮิวมิกอัตรา 0.5 กรัมร่วมกับปุ๋ยแอมโมเนียมซัลเฟตอัตรา 0.84 กรัมต่อกระบะทดลอง (HA0.50+AS0.84) 5) ใส่สารฮิวมิกอัตรา 1.0 กรัมร่วมกับปุ๋ยแอมโมเนียมซัลเฟตอัตรา 0.84 กรัม ต่อกระบะทดลอง (HA1.00+AS0.84) จากผลการทดลองพบว่า HA0.50+Urea0.40 ให้ผลผลิตผักบุ้งจีนสูงที่สุด (245 กรัมต่อกระบะทดลอง) ขณะที่การใช้สารฮิวมิกอัตรา 1.0 กรัมต่อกระบะทดลองให้ค่าความเข้มข้นของไนโตรเจนในผักบุ้งจีนสูงที่สุดใกล้เคียงกัน (HA1.00+Urea0.40 = 28.8 กรัมต่อกิโลกรัม, HA1.00+AS0.84 = 28.6 กรัมต่อกิโลกรัม) ในส่วนของปริมาณไนโตรเจนในดินหลังปลูกพบว่า HA0.50+Urea0.40 ให้ปริมาณไนโตรเจนที่เป็นประโยชน์สูงที่สุด (61.8 มิลลิกรัมต่อกิโลกรัม) โดยอยู่ในรูปแอมโมเนียมและไนเตรทเท่ากับ 50.2 และ 11.67 มิลลิกรัมต่อกิโลกรัม ตามลำดับ สำหรับค่าสัมประสิทธิ์การปลดปล่อยไนโตรเจนในดิน (NAC) พบว่า HA0.50+Urea0.40 ให้ค่า NAC สูงที่สุดเท่ากับร้อยละ 3.47 จากผลการทดลองอาจกล่าวได้ว่าการใช้สารฮิวมิกอัตรา 0.5 กรัมร่วมกับปุ๋ยยูเรียอัตรา 0.4 กรัมต่อกระบะทดลอง เป็นอัตราที่เหมาะสมสำหรับการปลูกผักบุ้งจีน นอกจากนี้ยังช่วยส่งเสริมให้เกิดการปลดปล่อยไนโตรเจนในปริมาณสูงอีกด้วย
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
##default.contextSettings.thaijo.licenseTerms##เอกสารอ้างอิง
คณาจารย์ภาควิชาปฐพีวิทยา. (2548). ปฐพีวิทยาเบื้องต้น. กรุงเทพ ฯ: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์.
ธรรมธวัช แสงงาม, ธงชัย มาลา, ศุภชัย อําคา และกนกกร สินมา. (2558). ผลของสารฮิวมิก และแคลเซียมซิลิเกตที่มีต่อการเจริญเติบโตของแตงเทศพันธุ์แอคชัน 434 และสมบัติบางประการของดินชุดดินกําแพงแสน. วารสารวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์, 4(1), 12-22.
ยงยุทธ โอสถสภา, อรรถศิษฐ์ วงศ์มณีโรจน์ และ ชวลิต ฮงประยูร. (2556). ปุ๋ยเพื่อการเกษตรยั่งยืน. กรุงเทพ ฯ: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์.
สถาบันวิจัยพืชสวน. (2568). การปลูกผักบุ้งจีน. เข้าถึงได้จาก: https://www.doa.go.th/hort/wp-content/uploads/2021/10/การปลูกผักบุ้งจีน.pdf (สืบค้นเมื่อ: 12 มีนาคม 2568).
Amin, M.E.M.H. (2011). Effect of different nitrogen sources on growth, yield and quality of fodder maize (Zea mays L.). Journal of the Saudi Society of Agricultural Sciences, 10, 17–23.
da Silva Rangel, G., de Souza Pastor, T., Ferreira, V.R., de Oliveira Costa, T., Carvalho, R.C.B., de Oliveira Souza, M., Berilli, A.P.C.G. & da Silva Berilli, S. (2026). Influence of nitrogen sources on physiological processes and morphological development of yellow passion fruit seedlings. Nitrogen, 7, Article 8.
FAO Project Staff and Land Classification Division. (1973). Soil Interpretation Handbook for Thailand. Land Classification Division, Department of Land Development, Bangkok.
Jackson, M. L. (1965). Soil chemical analysis. Prentice Hall, Inc.
Jin, Y., Yuan, Y., Liu, Z., Gai, S., Cheng, K. & Yang, F. (2024). Effect of humic substances on nitrogen cycling in soil-plant ecosystems: Advances, issues, and future perspectives. Journal of Environmental Management, 351, Article 119738.
Khaled, H. & Fawy, H.A. (2011). Effect of different levels of humic acids on the nutrient content, plant growth, and soil properties under conditions of salinity. Soil and Water Research, 6(1), 21–29.
Ma, Y., Cheng, X. & Zhang, Y. (2024). The impact of humic acid fertilizers on crop yield and nitrogen use efficiency: A meta-analysis. Agronomy, 14, Article 2763.
Mulvaney, R.L. (1996). Nitrogen-inorganic forms. In D.L. Sparks, A.L. Page, P.A. Helmke, R.H. Loeppert, P.N. Soltanpour, M.A. Tabatabai, C.T. Johnston & M.E. Sumner (Eds). Methods of soil analysis part 3: Chemical methods (pp. 1123-1184). Soil Science Society of America, Inc.
Nelson, D. W., & Sommers, L. E. (1996). Total carbon, organic carbon, and organic matter. In D. L. Sparks, A. L. Page, P. A. Helmke, R. H. Loeppert, P. N. Soltanpour, M. A. Tabatabai, C. T. Johnston & M. E. Sumner (Eds.). Methods of soil analysis part 3: Chemical methods (pp. 961-1010). Soil Science Society of America, Inc.
Rhoades, J.D. (1996). Salinity: electrical conductivity and total dissolved solids. In D.L. Sparks, A.L. Page, P.A. Helmke, R.H. Loeppert, P.N. Soltanpour, M.A. Tabatabai, C.T. Johnston & M.E. Sumner (Eds). Methods of Soil Analysis Part 3: Chemical Methods (pp. 417-435). Soil Science Society of America, Inc.
Sukyankij, S., Sukyankij, S., & Panich-pat, T. (2023). Effect of co-fertilizer application and dolomite amendments on yield and grain quality of rice grown on post-active acid sulfate soil. AGRIVITA Journal of Agricultural Science, 45(2), 311-321.
Sukyankij, S., Khougsud, C., Phun-Iam, M., & Panich-Pat, T. (2025). Influence of silicon application on phosphorus uptake in rice and phosphorus availability in acid and neutral soils, Central Thailand. International Journal of Agriculture and Biology, 33, 330415.
Thomas, G.W. (1996): Soil pH and soil acidity. In D.L. Sparks, A.L. Page, P.A. Helmke, R.H. Loeppert, P.N. Soltanpour, M.A. Tabatabai, C.T. Johnston & M.E. Sumner (Eds). Methods of Soil Analysis Part 3: Chemical Methods (pp. 475-490). Soil Science Society of America, Inc.
Wang, Q., Li, S., Li, J. & Huang, D. (2024). The utilization and roles of nitrogen in plants. Forests, 15, Article 1191.
Wu, Q., Zhang, S., Zhu, P., Huang, S., Wang, B., Zhao, L., & Xu, M. (2017). Characterizing differences in the phosphorus activation coefficient of three typical cropland soils and the influencing factors under long-term fertilization. PLoS One, 12, Article e0176437.
Xu, Y., Li, M., Ding, H., Ma, Y., Yang, Y. & Feng, L. (2025). Comparative effects of humic acid biostimulation on soil properties, growth, and fragrance of Rosa rugosa. Industrial Crops and Products, 225, 120444.
Yang, F., Tang, C. & Antonietti, M., (2021). Natural and artificial humic substances to manage minerals, ions, water, and soil microorganisms. Chemical Society Reviews, 50, 6221-6239.
Yang, X., Chen, X., & Yang, X. (2019). Effect of organic matter on phosphorus adsorption and desorption in a black soil from Northeast China. Soil and Tillage Research, 187, 85-91.
Zhang, S., Yuan, L., Li, W., Lin, Z., Li, Y., Hu, S. & Zhao, B. (2019). Effects of urea enhanced with different weathered coal-derived humic acid components on maize yield and fate of fertilizer nitrogen. Journal of Integrative Agriculture, 18(3), 656–666.
Zhong, N., Cai, Q. & Huang, J. (2025). Synergistic regulation mechanism of nitrogen and potassium coupling on sugarcane yield and soil quality in karst areas. Frontiers in Plant Science, 16, Article 1614682.
