ผลของสารสกัดจากรำข้าวเหนียวแดงต่อการต้านการแข็งตัวของเลือดในหลอดทดลอง
In vitro Anticoagulant Effect of Red Rice Bran Extract on Human Blood
คำสำคัญ:
การแข็งตัวของเลือด, สารกันเลือดแข็ง, สารสกัดจากรำข้าวเหนียวแดง, ในหลอดทดลองบทคัดย่อ
ความผิดปกติของการแข็งตัวของเลือดเป็นลักษณะสำคัญที่พบในโรคหลายชนิด การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อประเมินฤทธิ์ของสารสกัดจากรำข้าวเหนียวแดง (Oryza sativa L.) ต่อการแข็งตัวของเลือดในหลอดทดลอง โดยใช้พลาสมาจากอาสาสมัครสุขภาพดี สารสกัดถูกเตรียมที่ความเข้มข้น 5, 10 และ 20 mg/mL ซึ่งให้ความเข้มข้นสุดท้ายในหลอดทดลองเท่ากับ 1, 2 และ 4 mg/mL ตามลำดับ จากนั้นทำการวัดค่าการแข็งตัวของเลือดด้วยวิธี Prothrombin time (PT) และ Activated partial thromboplastin time (aPTT) ผลการศึกษาพบว่า ที่ความเข้มข้น 1 mg/mL ได้ค่า PT เท่ากับ 26.53 ± 0.27 วินาที และ aPTT เท่ากับ 121.23 ± 1.07 วินาที, ความเข้มข้น 2 mg/mL ได้ค่า PT เท่ากับ 39.77 ± 0.36 วินาที และ aPTT เท่ากับ 164.20 ± 0.47 วินาที และที่ความเข้มข้น 4 mg/mL ได้ค่า PT เท่ากับ 67.30 ± 0.64 วินาที และ aPTT เท่ากับ 174.90 ± 0.49 วินาที ตามลำดับ สารสกัดจากรำข้าวเหนียวแดงที่ความเข้มข้น 10 และ 20 mg/mL (ความเข้มข้นสุดท้าย 2 และ 4 mg/mL ในหลอดทดลอง) สามารถเพิ่มระยะเวลา PT ได้อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติเมื่อเปรียบเทียบกับกลุ่มควบคุม PBS (negative control) โดยมีค่า P < 0.05 การเปรียบเทียบระหว่างกลุ่มที่ได้รับสารสกัดความเข้มข้น 5 mg/mL กับกลุ่มที่ได้รับ 20 mg/mL (ความเข้มข้นสุดท้าย 1 และ 4 mg/mL ในหลอดทดลอง) พบว่าผลทดสอบระยะเวลา aPTT มีความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (P < 0.05) แสดงให้เห็นว่าการเพิ่มความเข้มข้นของสารสกัดจากรำข้าวเหนียวแดงมีผลยืดระยะเวลาการแข็งตัวของเลือด โดยความเข้มข้น 4 mg/mL มีฤทธิ์ยับยั้งการแข็งตัวของเลือดมากที่สุด ผลการศึกษานี้ชี้ให้เห็นว่าสารสกัดจาก Oryza sativa L. อาจมีศักยภาพในการใช้เป็นสารต้านการแข็งตัวของเลือด ซึ่งสามารถนำไปประยุกต์ใช้ในการรักษาหรือป้องกันภาวะที่เกี่ยวข้องกับความผิดปกติของการแข็งตัวของเลือดได้ในอนาคต
Downloads
เอกสารอ้างอิง
Hall JE, Guyton AC. Guyton and Hall textbook of medical physiology. 13th ed. Philadelphia: Elsevier; 2016.
Kumar V, Abbas AK, Aster JC. Robbins and cotran pathologic basis of disease. 10th ed. Philadelphia: Elsevier; 2020.
Hoffman R, Benz EJ, Silberstein LE, Heslop HE, Weitz JI, Anastasi J. Hematology: Basic principles and practice. 7th ed. Philadelphia: Elsevier; 2018.
Raskob GE, Angchaisuksiri P, Blanco AN, Buller H, Gallus A, Hunt BJ, et al. Thrombosis: a major contributor to global disease burden. Arterioscler Thromb Vasc Biol. 2014;34(11):2363–71.
Konstantinides SV, Meyer G, Becattini C, Bueno H, Geersing GJ, Harjola VP, et al. 2019 ESC guidelines for the diagnosis and management of acute pulmonary embolism developed in collaboration with the European Respiratory Society (ERS). Eur Heart J.2020;41(4):543–603. doi: 10.1093/eurheartj/ehz405
Weitz JI, Fredenburgh JC, Eikelboom JW. A test in context: anticoagulation. J Am Coll Cardiol. 2017;70(8):1012–26. Weitz JI, Fredenburgh JC, Eikelboom JW. A test in context: D-dimer. J Am Coll Cardiol. 2017; 70(19): 2411–2420.
Katzung BG, Vanderah TW. Basic and clinical pharmacology. 15th ed. New York: McGraw-Hill Education; 2021.
ศิริพร พรชัยศักดิ์เจริญ. ข้าวไทย: ความหลากหลายทางพันธุกรรมและคุณค่าทางโภชนาการ. วารสารวิทยาศาสตร์เกษตร. 2562;50(1):45–58.
ไพฑูรย์ พงษ์ไพจิตร, กาญจนา บุญส่ง. สารออกฤทธิ์ทางชีวภาพในรำข้าวและการประยุกต์ใช้. วารสารวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มหาวิทยาลัยมหาสารคาม. 2558;34(3):346–55.
Iqbal S, Bhanger MI. Stabilization of sunflower oil by garlic extract during accelerated storage. Food Chem. 2007;100(1):246–54. doi: 10.1016/j.foodchem.2005.09.049
Hansakul P, Punyamong P, Leardkamolkarn V. Antioxidant and antiplatelet aggregation activities of Thai rice bran extracts. J Med Assoc Thai. 2015;98(Suppl 4):S74–81.
พรพรรณ นาคะประทีป, พิทยา ศรีวัฒน์. การศึกษาฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระของสารสกัดจากรำข้าวแดง. วารสารเทคโนโลยีการเกษตร. 2561;14(2):23–31.
Wong WT, et al. Modulation of platelet functions by crude rice (Oryza sativa) bran policosanol extract. BMC Complement Altern Med. 2016;16:252–62.
Kitchen S, Adcock DM, Dauer R, Kristoffersen AH, Lippi G, Mackie I, et al. International Council for Standardization in Haematology (ICSH) recommendations for processing of blood samples for coagulation testing. Int J Lab Hematol. 2021;43(6):1272–83. doi: 10.1111/ijlh.13702
Angiolillo DJ, Goodman SG, Bhatt DL, Gibson CM, Mega JL, Bates ER, et al. Antithrombotic therapy in patients with atrial fibrillation and diabetes mellitus: A review of current evidence and future perspectives. Thromb Haemost. 2020;120(5):665–74.
Capodanno D, Patti G, Eikelboom JW, Morice M-C, Collet J-P, Angiolillo DJ. Oral anticoagulants in patients with diabetes mellitus and atrial fibrillation. Nat Rev Cardiol. 2021;18(2):103–16.
Kosiborod M, Cavender MA, Fu AZ, Wilding JP, Khunti K, Holl RW, et al. Anticoagulation in patients with type 2 diabetes mellitus and cardiovascular disease: balancing benefit and risk. Am J Med. 2021;134(2S):S36–44.
Laokuldilok T, Shoemaker CF, Jongkaewwattana S, Tulyathan V. Antioxidants and antioxidant activity of several pigmented rice brans. J Agric Food Chem. 2011;59(1):193–9.
Raccah D, Bret PM, Chibout S-D, Dentan C, Noble S. Use of direct oral anticoagulants in patients with type 2 diabetes mellitus and cardiovascular disease: An update. Cardiovasc Diabetol. 2020;19(1):1–11.
Singh S, Dodt J, Volkers P, Hethershaw E, Philippou H, Ivaskevicius V, et al. Structure functional insights into calcium binding during the activation of coagulation factor XIII A. Sci Rep. 2019;9(1):11324. doi: 10.1038/s41598-019-47815-z
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 วารสารก้าวทันโลกวิทยาศาสตร์
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
