การสกัดสารออกฤทธิ์ทางชีวภาพจากใบชุมเห็ดเทศ Senna alata (L.) Roxb. ด้วยน้ำกึ่งวิกฤตและการวิเคราะห์องค์ประกอบทางเคมี: Extraction of Bioactive Compounds from Senna alata (L.) Roxb. Leaves Using Subcritical Water and Chemical Characterization

Pranudda  Pimsee; Sompoch Pooperasupong; Supaporn Khangkham

Authors

Pranudda Pimsee Division of Health Sciences and Aesthetics, Faculty of Science and Technology, Rajamangala University of Technology Krungthep, Bangkok
Sompoch Pooperasupong Chemistry Program, Faculty of Science and Technology, Bansomdejchaopraya Rajabhat University, Bangkok
Supaporn Khangkham Chemistry Program, Faculty of Science and Technology, Bansomdejchaopraya Rajabhat University, Bangkok

Keywords:

Senna alata (L.) Roxb., Phenolic compound, Flavonoid compound, Subcritical Water, Box-Behnken Design

Abstract

This research aimed to investigate the optimum conditions for the extraction of bioactive compounds from Senna alata (L.) Roxb. leaves by subcritical water extraction (SWE), which is an environmentally friendly and clean technology. The Box-Behnken Design (BBD) was used to design experiments. Three factors affecting the extraction were studied: extraction temperature (80–200 °C), initial pressure (1.0–30.0 bar), and extraction time (10–90 min). The results indicated that the optimum conditions for the extraction of phenolic and flavonoid antioxidants were 200 °C, 1 bar, and 50 min. Under these conditions, the highest total phenolic content of 82.95 mg GAE/g and total flavonoid content of 27.13 mg CE/g were obtained. Chemical composition analysis using FT-IR and GC-MS revealed the presence of major terpenoids and volatile compounds, including biologically active compounds such as 2-Bornanone (Camphor) and Phytol-acetate. This research demonstrates that subcritical water extraction is an efficient, time-saving, and environmentally friendly method suitable for applications in the pharmaceutical and cosmetic industries.

Downloads

Download data is not yet available.

References

อนงนาฎ ไพนุพงศ์. อนุมูลอิสระและสารต้านอนุมูลอิสระกับสุขภาพ. PKRU SciTech Journal 2017;1(2):20-27.

Lobo, V., et al. Free radicals, antioxidants and functional foods: Impact on human health. Pharmacognosy Reviews 2010;4(8):118-126.

Dhawan, V., et al. Reactive Oxygen and Nitrogen Species: General Considerations 2014; Chapter 2:27-47.

Sarms, A. D., Mallick, A. R.., & Ghosh, A. K. Free radicals and Their Role in Different Clinical Conditions: An Overview. International Journal of Pharma Sciences and Research (IJPSR) 2010;1(3):185-192.

Martindah, E., et al. Oxidative Stress: Molecular Mechanisms, Role in Pathology, and Therapeutic Implications. Trends in Sciences 2025; 22(12).

A Reciprocal Relationship between Oxidative Stress, Antioxidants, and Cancer: A Review. Siriraj Medical Journal, 76(8), 550–556.

บุหรัน พันธุ์สวรรค์. อนุมูลอิสระ สารต้านอนุมูลอิสระและการวิเคราะห์ฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระ. วารสารวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี. 2556;21(3):275–286.

ฉัตรโย สวัสดิไชย, สุรศักดิ์ อิ่มเอี่ยม. ชุมเห็ดเทศ ยาน่ารู้. วารสารศูนย์การศึกษาแพทยศาสตร์คลินิก โรงพยาบาลพระปกเกล้า. 2560;34(4):352-355.

พอตา ชัยกิจ, 2559. การทดสอบสารสำคัญทางพฤกษเคมี การต้านอนุมูลอิสระและฤทธิ์การต้านแบคทีเรียของชุมเห็ดเทศ. วิทยานิพนธ์ สาขาวิชาเคมีศึกษา ปริญญาวิทยาศาสตรมหาบัณฑิต คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา.

โชติอนันต์ อินทุใสตระกูล และคณะ, 2551. สมุนไพรไทยสำหรับงานสาธารณะสุขมูลฐาน. กรุงเทพฯ: ดวงกมลพับลิชชิ่ง.

สมโภช ภู่พีระสุพงษ์ และคณะ. ฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระของสารสกัดใบชุมเห็ดเทศแห้งจากการสกัดด้วยน้ำกึ่งวิกฤต. การประชุมวิชาการวิศวกรรมและการก่อสร้างระดับชาติครั้งที่ 3 2566:274-279.

Cheng Y, Xue F, Yu S, Du S, Yang Y. Subcritical Water Extraction of Natural Products. Molecules. 2021;26(13):4004. DOI: 10.3390/molecules26134004. Available from: https://www.mdpi.com/1420-3049/26/13/4004 MDPI+1

Kheirkhah H, Baroutian S, Quek SY. Evaluation of bioactive compounds extracted from Hayward kiwifruit pomace by subcritical water extraction. Food and Bioproducts Processing. 2019;115:143–153.

Lachos-Perez D, et al. Subcritical water extraction of flavanones from defatted orange peel. Journal of Supercritical Fluids. 2018;138:7–16.

Zoran Z, et al. Optimization of subcritical water extraction of antioxidants from Coriandrum sativum seeds by response surface methodology. The Journal of Supercritical Fluids. 2014;95:560–566. DOI: 10.1016/j.supflu.2014.09.004.

Zheng Y, et al. Subcritical water extraction, identification and antiproliferation ability on HepG2 of polyphenols from lotus seed epicarp. Industrial Crops and Products. 2019;129:472–479.

เย็นหทัย แน่นหนา.(2549). สเปกโทรสโกปีสำหรับเคมีอินทรีย์. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

รัตนา อินทรานุปกรณ์. (2547). การตรวจสอบและการสกัดสาระสำคัญจากสมุนไพร. กรุงเทพฯ : สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

ดวงกมล เรือนงาม. การสกัดสารต้านอนุมูลอิสระ (Extraction of antioxidants). วารสารวิทยาศาสตร์ลาดกระบัง. 2557;23(2):120–139.

Extraction of Bioactive Compounds from Senna alata (L.) Roxb. Leaves Using Subcritical Water and Chemical Characterization