การพัฒนาเกมเพื่อส่งเสริมการเรียนรู้เรื่องการจัดการขยะในเขตอุทยานแห่งชาติผาแต้ม
DOI:
https://doi.org/10.57260/stc.2026.1296คำสำคัญ:
เกมส่งเสริมการเรียนรู้ , การคัดแยกขยะ , เทคโนโลยีเพื่อชุมชนบทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) พัฒนาเกมส่งเสริมการเรียนรู้เรื่องการจัดการขยะในเขตอุทยานแห่งชาติผาแต้ม 2) เพื่อประเมินประสิทธิภาพเกมส่งเสริมการเรียนรู้เรื่องการจัดการขยะในเขตอุทยานแห่งชาติผาแต้ม 3) เพื่อประเมินความพึงพอใจและเปรียบเทียบระดับความรู้เรื่องการแยกขยะก่อนและหลังการเล่นเกมส่งเสริมการเรียนรู้เรื่องการจัดการขยะในเขตอุทยานแห่งชาติผาแต้ม การศึกษาเน้นการสร้างความรู้ความเข้าใจในการคัดแยกขยะอย่างถูกต้องควบคู่กับการแนะนำแหล่งท่องเที่ยวภายในพื้นที่อุทยานแห่งชาติผาแต้ม วิธีการวิจัยเริ่มจากการศึกษาข้อมูลเอกสารและงานวิจัยที่เกี่ยวข้องกับการคัดแยกขยะ ประเภทของขยะ และสถานที่ท่องเที่ยวในเขตอุทยานแห่งชาติผาแต้ม จากนั้นดำเนินการเก็บข้อมูลภาคสนามโดยการสัมภาษณ์เจ้าหน้าที่อุทยานและนักท่องเที่ยว เพื่อนำข้อมูลที่ได้มาใช้ในการออกแบบและพัฒนาเกมด้วยโปรแกรม Unity และออกแบบภาพกราฟิกด้วยโปรแกรม Krita เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยประกอบด้วย 1) เว็บแอปพลิเคชันเกม 2) แบบประเมินประสิทธิภาพโดยผู้เชี่ยวชาญ และ 3) แบบสอบความพึงพอใจและเปรียบเทียบระดับความรู้เรื่องการคัดแยกขยะ
ผลการวิจัยพบว่า ผู้เชี่ยวชาญ 5 ท่าน ประเมินว่าเกมที่พัฒนาขึ้นมีความถูกต้องในระดับมากที่สุด (ค่าเฉลี่ย = 4.44) รองลงมาคือด้านคุณภาพของเกม (ค่าเฉลี่ย = 4.08) และความเหมาะสมของเนื้อหาและความรู้ (ค่าเฉลี่ย = 4.00) ผลการประเมินความพึงพอใจจากผู้เข้าร่วมทดลองเล่นเกมจำนวน 67 คน พบว่า
มีความพึงพอใจต่อเกมในภาพรวมอยู่ในระดับมาก (ค่าเฉลี่ย = 4.42) ด้านที่มีความพึงพอใจสูงสุดคือ
ความรวดเร็วของระบบเกม (ค่าเฉลี่ย = 4.52) รายการที่ได้รับคะแนนความพึงพอใจสูงสุด (ค่าเฉลี่ย = 4.58) ได้แก่ 1) รูปแบบเกมมีความสอดคล้องกับเนื้อหาหรือวัตถุประสงค์ของเกม 2) การตอบสนองต่อคำสั่งทำได้ทันที และ 3) การแสดงผลภาพและเสียงเกิดขึ้นอย่างรวดเร็ว นอกจากนี้ ผลการเปรียบเทียบความรู้เกี่ยวกับการคัดแยกขยะก่อนและหลังการเล่นเกม พบว่า ผู้เล่นมีระดับความรู้เพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ แสดงให้เห็นว่าเกมที่พัฒนาขึ้นมีประสิทธิผลในการส่งเสริมความรู้ด้านการคัดแยกขยะได้อย่างมีประสิทธิภาพ
Downloads
เอกสารอ้างอิง
กรมควบคุมมลพิษ. (2551). คู่มือ แนวทางการลด คัดแยกและใช้ประโยชน์ขยะมูลฝอย สำหรับอาสาสมัครพิทักษ์ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมหมู่บ้าน. กรุงเทพมหานคร: รุ่งศิลป์การพิมพ์ (1997) จำกัด.
กรมควบคุมมลพิษ. (2568). ระบบสารสนเทศด้านการจัดการขยะมูลฝอยขุมชน. https://thaimsw.pcd.go.th/report1.php?year=2567
กองจัดการกากของเสียและสารอันตราย กรมควบคุมมลพิษ. (2567). แผนปฏิบัติการด้านการจัดการขยะของประเทศ ฉบับที่ 2 (พ.ศ.2565 – 2570). https://www.pcd.go.th/wp-content/uploads/2023/02/pcdnew-2023-02-20_06-35-59_190336.pdf
การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย (ททท.). (2566). อุทยานแห่งชาติผาแต้ม. https://thai.tourismthailand.org/Attraction/อุทยานแห่งชาติผาแต้ม
คุณานันต์ ปัญญาโรจนานนท์, เกษมณี มิตรมูลพิทักษ์, ณรัฐกรณ์ ยินดีฉาย, วินิต ยืนยิ่ง และ ปฏิวัติ ยะสะกะ. (2566). การพัฒนาเกมเพื่อส่งเสริมคัดแยกขยะมูลฝอยอย่างถูกต้อง. วารสารคอมพิวเตอร์และเทคโนโลยีสร้างสรรค์, 1(2), 15-22. https://so13.tci-thaijo.org/index.php/jcct/article/view/437
จารุณี ทองอร่าม, วัชรี เพ็ชรวงษ์, กนกวรรณ ดีภักตร์น้อย และ เพ็ญสิริ ทิพย์เรือนทอง. (2563). การพัฒนาเกมเพื่อส่งเสริมการรับรู้อัตลักษณ์จังหวัดชัยนาทบทสมาร์ทโฟน. https://research.rmutsb.ac.th/fullpaper/2563/research.rmutsb-2563-20200813112419402.pdf
ชูติวรรณ บุญอาชาทอง, สายสุดา ปั้นตระกูล และ ภูริพจน์ แก้วย่อง. (2567). การปลูกฝังพฤติกรรมในการแยกแยะขยะในเด็ก. วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ร่มพฤกษ์, 42(1), 204-222. https://so05.tci-thaijo.org/index.php/romphruekj/article/view/263661
ณัฐกมล ถุงสุวรรณ และ ศุภกรณ์ ดิษฐพันธ์. (2564). การพัฒนาเกมเพื่อการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม โดยใช้แนวคิดเกมิฟิเคชัน กรณีศึกษาจังหวัดน่าน, วารสารศิลปกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 8(2), 26-42. https://so02.tci-thaijo.org/index.php/faa/article/view/239947
วรินทร์พิพัชร วัชรพงษ์เกษม, ณัฐพัฒน์ วิเศษทรานนท์ และ อิทธิพล สมเสมอ. (2567). การพัฒนาเกม 2 มิติ อิงพิกัดระบบภูมิศาสตร์ เพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยว อำเภอเมือง จังหวัดบุรีรัมย์. วารสารวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มหาวิทยาลัยราชภัฏบุรีรัมย์, 8(2), 51-62. https://ph02.tci-thaijo.org/index.php/scibru/article/view/254737
วสันต์ ดอนแก้ว, ดุลยฤทธิ์ วงค์ชัย และ เศรษฐชัย ใจฮึก. (2567). การผลิตสื่อประชาสัมพันธ์การท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์เชียงรายด้วยเกม 2 มิติ. วารสารร่มยูงทอง, 2(1), 30-44. https://so08.tci-thaijo.org/index.php/romyoongthong/article/view/2816
วุฒิกานต์ หงส์เวียงจันทร์, พรศักดิ์ ปรีเลขา และ จักรพันธ์ จิตรพงษ์. (2568). การพัฒนาเกมเพื่อสนับสนุนการเรียนรู้ด้านเทคโนโลยีสารสนเทศ. วารสารวิชาการการประยุกต์ใช้เทคโนโลยีสารสนเทศ, 11(2), 7-17. https://ph02.tci-thaijo.org/index.php/project-journal/article/view/258558
สุรเชษฐ์ มีฤทธิ์, จริยา วิชัยดิษฐ์, รวยทรัพย์ เดชชัยศรี และ หทัยรัก ตุงคะแสน. (2566). การออกแบบเกมดิจิทัลเพื่อการเรียนรู้. วารสารครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏบ้านสมเด็จเจ้าพระยา, 17(2), 17-31. https://so17.tci-thaijo.org/index.php/EduBSRU/article/view/172
ไหมคำ ตันติปทุม. (2568). การออกแบบและพัฒนาระบบสารสนเทศเพื่อเผยแพร่ข้อมูลอาหารท้องถิ่นในเขตภาคตะวันออกเฉียงเหนือตอนบน 1. วารสารเทคโนโลยีภาคใต้, 18(1), 126-145. https://so04.tci-thaijo.org/index.php/journal_sct/article/view/272521
อนุรักษ์ พาสวรรค์, ไพรสันต์ สุวรรณศรี และ พิมพ์ชนก สุวรรณศรี. (2567). การพัฒนาเกมสถานการณ์จำลองท่องเที่ยววิถีช้าง. วารสารวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีสู่ชุมชน, 2(4), 17–29. https://doi.org/10.57260/stc.2024.785
Hamdi, L. F., Hantono, B. S., & Permanasari, A. E. (2022). Gamification Methods of Game‐Based Learning Applications in Medical Competence: A Systematic Literature Review. International Symposium on Information Technology and Digital Innovation (ISITDI 2022), Padang, Indonesia, pp. 50-54. https://doi.org/10.1109/ISITDI55734.2022.9944535
Zhang, Z., Niu, P., Li, C., & Feng, Y. (2024). Does using a green gaming system make people more environmentally friendly?. Computers in Human Behavior, 161, 108392. https://doi.org/10.1016/j.chb.2024.108392
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 วารสารวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีสู่ชุมชน
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
1. บทความ ข้อมูล เนื้อหา รูปภาพฯลฯ ที่ได้รับการตีพิมพ์ใน “วารสารวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีสู่ชุมชน” ถือเป็นลิขสิทธิ์ของวารสารวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีสู่ชุมชน มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงใหม่ หากบุคคลหรือหน่วยงานใดต้องการนำทั้งหมดหรือส่วนหนึ่งส่วนใดไปเผยแพร่ต่อหรือกระทำการใดๆ จะต้องได้รับอนุญาตเป็นลายลักษณ์อักษรจาก วารสารวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีสู่ชุมชน มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงใหม่
2. เนื้อหาบทความที่ปรากฏในวารสารเป็นความรับผิดชอบของผู้เขียนบทความโดยตรง ซึ่งกองบรรณาธิการวารสารไม่จำเป็นต้องเห็นด้วยหรือร่วมรับผิดชอบใดๆ
