The Diversity and Farmers’ Utilization of Traditional Medicinal Plants in Agriculture: Saluang - Keelek Community, Mae Rim District, Chiang Mai Province
Keywords:
Agriculture, Biodiversity, Traditional medicinal plantsAbstract
This mixed-methods study aimed to 1) the traditional medicinal plants diversity surveys and utilization in agriculture, 2) investigate farmers’ utilization of traditional medicinal plants in agriculture, and 3) synthetic of the guidelines for promoting traditional medicinal plants in agriculture through community participation. The sample consisted of 341 households and 14 key informants from the Saluang-Keelek community in Mae Rim district, Chiang Mai province. Data were collected using questionnaires and focus groups discussion. The data were analyzed using descriptive statistics, Pearson’s correlation coefficient, and content analysis. The findings revealed that 17 species of traditional medicinal plants were used in agriculture. Farmers’ utilization of traditional medicinal plants in agriculture was low ( = 1.33). The factors influencing the utilization were age (r = -0.183, p = 0.001) and the debt burden of farmers’ households (r = 0.173, p = 0.001), both of which were significantly associated with the use of traditional medicinal plants in agriculture. Therefore, the utilization of traditional medicinal plants in agriculture should be promoted within communities by integrating activities such as conducting surveys and developing a community-based database of indigenous agricultural herbs. This effort should also include educational initiatives to promote accurate knowledge of herbal plant usage in agriculture, encouraging the use of herbal plants in safe crop production, and supporting research and academic service activities.
References
จรงค์ศักดิ์ พุมนวน นาตยา มนตรี และอำมร อินทร์สังข์. 2560. การใช้ประโยชน์จากใบสักเพื่อการเกษตรและสมุนไพร; การใช้สารสกัดจากใบสักในการควบคุมหนอนใยผัก (Plutella xylostella) และเพลี้ยแป้งสีเทา (Pseudococcus jackbeardsleyi). สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง, กรุงเทพมหานคร. 51 หน้า.
ณัฐวุฒิ เกิดรัตน์ และ จักรพันธ์ สุขสวัสดิ์. 2565. การยอมรับการใช้สารสกัดสมุนไพรในเกษตรกรผู้เลี้ยงไก่เนื้อ: การประยุกต์ใช้แบบจำลองการยอมรับเทคโนโลยี. วารสารเศรษฐศาสตร์และกลยุทธ์การจัดการ 9(1): 36-49.
ณัฐทพร ปวนปันคํา และสามารถ ใจเตี้ย. 2566. ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับคุณภาพชีวิตของเกษตรกร ตําบลศรีวิชัย อําเภอลี้ จังหวัดลําพูน. วารสารสาธารณสุขมูลฐาน (ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ) 38(2): 13-19.
นาตยา พรมศรีธรรม และสมศักดิ์ อินทมาต. 2566. ผลของโปรแกรมการส่งเสริมความรอบรู้ด้านสุขภาพและพฤติกรรมการใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืชของเกษตรกรผู้ปลูกหอมแบ่ง. วารสารอนามัยสิ่งแวดล้อมและสุขภาพชุมชน 8(3): 34–42.
นันทณา นนท์แข็ง, สุชาวดี กลางจอหอ และจริยา รอดดี. 2562. ประสิทธิภาพสารสกัดสมุนไพรต่อการควบคุมเพลี้ยอ่อน. แก่นเกษตร 47(ฉบับพิเศษ 1): 365–370.
วิจิตรา โชคบุญ. 2564. ศึกษาประสิทธิภาพและอัตราการใช้สารสกัดจากพืชเพื่อควบคุมแมลงศัตรพืชในการผลิตพืชผักระบบเกษตรอินทรีย์. กรมวิชาการเกษตร, กรุงเทพมหานคร. 46 หน้า.
ศรัณยา ปัญญายืน, สายสกุล ฟองมูล, พหล ศักดิ์คะทัศน์ และกังสดาล กนกหงส์. 2566. ปัจจัยที่มีผลต่อความต้องการในการส่งเสริมปลูกผักปลอดภัยจากสารพิษของเกษตรกรอําเภอเมืองปาน จังหวัดลําปาง.วารสารวิจัยและส่งเสริมวิชาการเกษตร 40(3): 127-137.
สามารถ ใจเตี้ย. 2556. การจัดการปัจจัยการผลิตพืชปลอดภัยในชุมชนสะลวง – ขี้เหล็ก อำเภอแม่ริม จังหวัดเชียงใหม่. วารสารวิจัยและส่งเสริมวิชาการเกษตร 30(1): 51–58.
สามารถ ใจเตี้ย. 2567. ภูมิปัญญาสมุนไพรพื้นบ้าน: ความหลากชนิดและการใช้ประโยชน์เพื่อการสร้างเสริมสุขภาพ. วารสารการสร้างเสริมสุขภาพไทย 3(1): 56–60.
สุภาพร ภูมิเวียงศรี, นฤมล สินสุพรรณ และอำนาจ ชนะวงษ์. 2564. การพัฒนารูปแบบการจัดการปัญหาสารเคมีกำจัดศัตรูพืชปนเปื้อนในผัก ผลไม้และผลิตภัณฑ์ทางการเกษตร อย่างยั่งยืน โดยการมีส่วนร่วมของชุมชนและภาคีเครือข่าย อำเภอหนองนาคำ จังหวัดขอนแก่น. วารสารวิจัยและพัฒนาระบบสุขภาพ 14(2): 36–56.
อัจฉริยา ชมเชย. 2550. การพัฒนาการหมักน้ําหมักชีวภาพของบ้านสะลวงใน ตําบลสะลวง อําเภอแม่ริม จังหวัดเชียงใหม่. (ระบบออนไลน์). แหล่งข้อมูล: http://cmruir.cmru.ac.th/handle/123456789/807 (20 มกราคม 2568).
Anderson, J.C. and D.W. Gerbing. 1988. Structural equation modeling in practice: A review and recommended two-step approach. Psychological Bulletin 103(3): 411- 423.
Cheraghi, M.N., M.H. Farzaei, E. Karimpour, G. Amin, M. Khanavi, T. Akbarzadeh and M.R. Shams-Ardekani. 2016. An evidence-based review on medicinal plants used as insecticide and insect repellent in traditional iranian medicine. Iranian Red Crescent Medical Journal 18:(2): doi: 10.5812/ircmj.22361
Cronbach, L.J. 1990. Essentials of psychological testing (5thed.). Harper Collins Publisher, New York. 726 p.
Daniel, WW. 2010. Biostatics: basic concepts and methodology for the health (9 thed.). John Wiley & Sons, New York. 960 p.
Davis, C.C. and P. Choisy. 2024. Medicinal plants meet modern biodiversity science. Current Biology 34(4): R158 – R173.
Degu, S., A. Berihun, R. Muluye, G. Hirut, D. Eyob, A. Aliyi, A. Abiy, W. Samuel and T. Ashenef. 2020.
Medicinal plants that used as repellent, insecticide and larvicide in Ethiopia. Pharmacy & Pharmacology International Journal 8(5): 274 – 283.
Habtamu, AA., L. Tsdeke and M. Osie. 2014. Traditional medicinal plants utilization, management and threats in Hadiya Zone, Ethiopia. Journal of Medicinal Plants Studies 2(2): 94 – 108.
Lahiri, B., A.K. Sangma, B.R. Marak and S.M. Sangma. 2017. Exploration and appraisal of indigenous agricultural knowledge practiced by Garo tribal farmers in North-Eastern Himalayan region of India. Journal of Crop and Weed 13(2): 01 - 07.
Miles M.B. and A.M. Huberman. 1994. Qualitative data analysis: An expanded sourcebook. Thousand Oaks, CA: Sage Publications. 354 p.
Nugroho, Y., MA. Soendjoto, Suyanto, J. Matatula, S. Alam and PYAP. Wirabuana. 2021. Traditional medicinal plants and their utilization by local communities around Lambung Mangkurat Education Forests, South Kalimantan, Indonesia. Biodiversitas 23:306 - 314.
